Παλαιότερα, και μέχρι που ο Σπανούλης ήταν ακόμη στον ΠΑΟ αλλά ακόμη και μετά που πήγε στον Ολυμπιακό, θεωρούσα ότι ο Διαμαντίδης ήταν ο καλύτερος εν ενεργεία παίκτης στην Ελλάδα και ένα από τα μεγαλύτερα ταλέντα στην ελληνική ιστορία του μπάσκετ και του ευρωπαικού μπάσκετ. Έλεγα βέβαια ότι ο Σπανούλης τον ακολουθεί σε μικρή απόσταση γιατί ακόμη και μέχρι το 2010 είχε και αυτός ουκ ολίγα επιτεύγματα μεταξύ των οποίων κάποιες φανταστικές εμφανίσεις με την εθνική ομάδα, τον ημιτελικό με τους αμερικάνους στην Σαιτάμα, ένα χάλκινο μετάλιο το 2009 που πήρε μόνος του και άλλα.
Αυτό όμως που έχει συμβεί τα τελευταία 4-5 χρόνια έχει ξεφύγει κατά πολύ από τα όρια της πραγματικότητας που έχουμε συνηθίσει. Ο Σπανούλης αυτά τα χρόνια έχει γράψει μια τεράστια ιστορία με τα επιτεύγματά του στον Ολυμπιακό και μας κάνει να σκεφτόμαστε φιλοσοφικά πλέον για έννοιες του τύπου τι είναι ήρωας, ποια είναι η δομή της πραγματικότητας μετά τις ασύλληπτες επιτυχίες του και σε ποιο φιλοσοφικό πλαίσιο πάνω μπορούμε να σκεφτούμε αυτά τα επιτεύγματα.
Να πω κατ' αρχήν ότι η αναφορά μου σε αυτόν δεν παραβλέπει έναν κορμό ελλήνων παικτών που επίσης έχουν γράψει ιστορία: Μάντζαρης, Σλούκας, Πρίντεζης. Η ιστορία του Σπανούλη είναι κατά έναν τρόπο συμβολικά και δική τους ιστορία. Θα έρθει όμως η ώρα που θα μιλήσω αναλυτικότερα και γι' αυτούς.
Ο Σπανούλης λοιπόν -και ανεξαρτήτως του τι θα συμβεί αύριο στον τελικό- έχει φτιάξει έναν μύθο. Μύθο του επιπέδου των μύθων της αρχαίας ελλάδας, μύθο σαν εκείνο που ακολουθούσε τους ανθρώπους πολύ μετά τον θανατό τους και περνούσαν στην μυθολογία και στην προφορική παράδοση ακόμη και ως θεοί, ημίθεοι κτλ. Για παράδειγμα ο μύθος του Ηρακλή θα μπορούσε να προέρχεται από διηγήσεις ιστοριών για έναν γενναίο άνδρα κάποιας μακρινής εποχής, τόσο μακρινής που όταν τα ονόματα χάθηκαν στην ιστορία έμεινε μόνο ο μύθος του, και μάλιστα συνήθως με στοιχεία μυθοπλασίας και θεοποίησης του πρωταγωνιστή ήρωα.
Έτσι λοιπόν και ο Σπανούλης, επέτυχε τόσο απίστευτα πράγματα, με τέτοιο απίθανο τρόπο, που η ιστορία του θα μείνει στην συλλογική μας μνήμη ακόμη και αν και όταν μια μέρα ξεχνιώταν το μπάσκετ σαν άθλημα. Δεν ξέρω πώς θα μπορούσε να γίνει αυτό αλλά αν γινόταν ακόμη και τότε ο μύθος αυτός που εκείνος έφτιαξε θα επιβίωνε με κάποιο μυθοπλαστικό τρόπο.
Είναι τόσο ισχυρά τα κύμματα ηρωισμού και επίτευξης που εξέπεμψε που πιάνουν συχνότητες μιας άλλης χρονικής διάστασης που δεν γίνεται αντιληπτή στην καθημερινή μας χωροχρονική αντιληπτική "συχνότητα".
Και ποια είναι η δομή αυτού του ήρωα και μέσα από αυτόν του κάθε ήρωα; Ο κάθε είδους ήρωας που συχνά στην μυθολογία ή μυθοπλασία παρουσιάζεται ως υπεράνθρωπος, με μεγάλες πλάτες, ποντίκια και μύες, πανήψυλος και πιο δυνατός από όλους μοιάζει στην περίπτωση του Σπανούλη με τον άνθρωπο της διπλανής μας πόρτας, ακόμη και σε ένα άθλημα σαν το μπάσκετ που αυτό το αρχετυπικό ηρωικό παρουσιαστικό, ακόμη και αν υπήρχε, θα παρέπεμπε απλά σε έναν σύγχρονο μπασκεμπολίστα. Και όμως δεν υπάρχει ούτε καν αυτό.
Πράγματι, ο Σπανούλης δεν είναι Σαμπόνις που στα 2.17 είχε τρίπλα και πάσα, ούτε Τάρπλει που ήξερε το μπάσκετ που δεν ξέρουν παρά ελάχιστοι ακόμη και σήμερα στο ΝΒΑ. Επίσης δεν είναι ένας προικισμένος φόργουρντ που έμαθε από μικρός να τριπλάρει και τώρα παίζει γκαρντ όπως ήταν ο πιο ψηλός Διαμαντίδης με τα χέρια "κουτάλες" ή ο μαγικός Παπαλουκάς που ήταν ένας Ντάνστον πλέι μέικερ. Ούτε ο μαγικός Πάσπαλι είναι ο Σπανούλης, ούτε ο Μποντιρόγκα, ούτε καν ο Γκάλης ή ο δεξιοτέχνης του τρίποντου Ναβάρο.
Το μυστικό του ηρωισμού του Σπανούλη δεν βρίσκεται στο μπασκετικό του ταλέντο ούτε στα αθλητικά ή σωματικά του προσόντα ή την ευστοχία ή την τρίπλα του.
Ναι μεν ο Σπανούλης έχει γρήγορο πρώτο βήμα και κάποια τεχνική αλλά μπροστά στην προσποίηση του Γκάλη που έστελνε αντιπάλους από την άλλη κατεύθυνση δεν συγκρίνεται. Επίσης μπορεί να κάνει γυμναστική για να αντέχει το ξύλο των αντιπάλων όπως το αντέχει ένας μποξέρ αλλά δεν έχει απολύτως κανένα σωματικό πλεονέκτημα έναντι των περισσοτέρων ονομάτων που μπορώ να σκεφτώ.
Ποιό είναι λοιπόν το μυστικό του;
Το μυστικό του Σπανούλη, βρίσκεται στον συνδιασμό μυαλού και πάθους που έχει περισσότερο από κάθε άλλο παίκτη που έχω δει. Χαρακτηριστικό που σε τόσο μεγάλη ποσότητα υπήρχε μόνο στον Παναγιώτη Γιαννάκη από όσους παλαιούς θυμάμαι αλλά με ακόμη μεγαλύτερη εγκεφαλική ενάργεια και βούληση για δύναμη.
Αν μπορούσα να το συνοψίσω σε μια φράση θα έλεγα: "Βούληση για δύναμη" όπως θα έλεγε και ο Νίτσε. Ένας υπεράνθρωπος που έχει υπερβεί τον απλά πολύ καλό εαυτό του.
Οι διακυμάνσεις του Σπανούλη τα τελευταία χρόνια δείχνουν ότι ο μόνος του αντίπαλος, όπως στους περισσότερους ήρωες, είναι ο ίδιος του ο εαυτός. Ο Σπανούλης εντάσσεται στους μεγάλους του αθλήματος που εκτός από μια ολόκληρη αντίπαλη πεντάδα που έχει προσαρμοστεί για να τον μαρκάρει έχει ως κύριο αντίπαλο τον ίδιο του τον εαυτό.
Και αυτή η άνιση και κατασκότεινη μάχη είναι που τον κάνει ήρωα, και όχι η νίκη έναντι των αντιπάλων του. Είναι η ίδια μάχη π.χ. που έδινε ο Τάρπλει με τους δαίμονες που τον κατέτρωγαν, χωρίς εκείνος όμως να μπορέσει ποτέ να τους επιβληθεί. Αυτή η σκοτεινή μάχη είναι τα 2 στα 20 τόσα τρίποντα που είχε για κάμποσα παιχνίδια μέχρι το δεύτερο ημίχρονο του προπέρσινου τελικού με την Ρεάλ, είναι τα κακά παιχνίδια με τον ΠΑΟ, είναι η αντοχή στο ατελείωτο ξύλο της Μπαρτσελόνα, είναι η αστοχία και η πρόσκαιρη απογοήτευση. Κάθε πάικτης-άνθρωπος θα είχε τσακιστεί, όχι όμως ο Βασίλης, και γι' αυτό αυτά τα επιτεύγματά του είναι ανθρώπινα, πολύ ανθρώπινα.
Είμαι αυτό που πράττω έλεγε ο Χάιντεγκερ για να συνδέσει την ιστορικότητα του ανθρώπου με το έργο του και το "Running forward death" στο "Είναι και ο Χρόνος" με το ηρωικό υποκείμενο.
Γιατί αυτό είναι στην ουσία τα 4 ή 5 συνεχόμενα μπάζερ μπίτερ του Σπανούλη: το Running Forward Death που περιέγραφε ο Χάιντεγκερ. Αυτός δηλαδή που κοιτάει τον θάνατο κατάματα, γιατί αυτή είναι η αξία της ευθείας αντιμετώπισης του θανάτου, να μπορείς να τον κοιτάξεις στα μάτια με τόση ένταση και γενναιότητα, μέχρι το μεδούλι του και μέχρι να μπλαβίσει ο ίδιος ο θάνατος από το βλέμμα σου, πόσο μάλλον οι αντίπαλοί σου. Αυτό σημαίνει παίρνω ρίσκο, έννοια που ξεχάσαμε εδώ στην Ελλάδα μαζί με τον ηρωισμό που αυτή εμπεριέχει και γίναμε όλοι δημόσιοι υπάλληλοι της καρπαζιάς, της παρακμής και του τίποτα, όπως αυτή δηλαδή εκφράζεται και μέσα από τον οπαδισμό, δηλαδή τον μηδενισμό κάθε αθλητικού ιδεώδους.
Αντιμετωπίζω τον θάνατο κατάματα σημαίνει ρισκάρω, σημαίνει νικάω και σημαίνει γίνομαι ήρωας, και κάνοντάς το αυτό νικάω τον θάνατο συμβολικά μέσω του έργου που αφήνω στον κόσμο αυτόν για όσο θα υπάρχουν άνθρωποι να εξιστορούν τα κατορθώματά μου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου